Logo Give a Day Logo Give a Day Logo Give a Day Logo Give a Day
Nieuws & verhalen Iedereen vrijwilliger
Helpdesk
Vrijwilliger in een woonzorgcentrum? 5 lessen uit Vrije Wil
  1. Home
  2. Nieuws & verhalen
  3. Nieuws artikel

Vrijwilliger in een woonzorgcentrum? 5 lessen uit Vrije Wil

VrijwilligersorganisatiesVrijwilligersInspiratie en verhalenTips en best practices

Wat heeft een bewoner in een woonzorgcentrum echt nodig van een vrijwilliger? Onderzoekers van Hogeschool UCLL vroegen het aan bewoners, medewerkers en vrijwilligers zelf. De belangrijkste uitkomst: je hoeft niet veel te doen, je moet er vooral zíjn. Ontdek 5 inspirerende lessen voor vrijwilligers en organisaties.

Give a Day - Liam van de Voort
Give a Day - Liam van de Voort Geplaatst: 16 nov 2026
5 min leestijd

Wat heeft iemand in een woonzorgcentrum echt nodig van een vrijwilliger? Hogeschool UCLL ging het hen vragen.

Onderzoekers Yasmine Sterckx en Liesbet Van Vlasselaer luisterden in vier woonzorgcentra naar bewoners, vrijwilligers, mantelzorgers en zorgmedewerkers. Dat leverde een gratis online inspiratiegids op, en het magazine Van Binnenuit, vol verhalen uit het dagelijkse leven. Wij lazen het en haalden er vijf lessen uit.

Zin om zelf iets te betekenen? Zoek op Give a Day vrijwilligerswerk in een woonzorgcentrum bij jou in de buurt.


Vrije wil in het kort

  • Onderzoek: het praktijkgericht onderzoek Vrije Wil van UCLL

  • Onderzoekers: Yasmine Sterckx en Liesbet Van Vlasselaer

  • Waar: vier woonzorgcentra: Huize Nazareth (Goetsenhoven), Sint-Margaretha (Holsbeek), Sint-Jozef (Pelt) en Kloosterhof (Oudsbergen)

  • Hoe: gesprekken, observaties en storyweaving, een methode om de verhalen van bewoners naar boven te halen

  • Partners: Present, het Vlaams Steunpunt Vrijwilligerswerk, de Vlaamse Ouderenraad en Samana

  • Resultaat: een gratis online inspiratiegids en het magazine Van Binnenuit


1. Je hoeft niet veel te doen. Je moet er zijn.

Het eerste hoofdstuk van Van Binnenuit heet "minder doen, meer zijn". Dat vat het hele onderzoek samen.

Zorgmedewerkers hebben het druk. Vrijwilligers hebben iets wat in de zorg schaars is: tijd. Een bewoonster van 83 zegt het zo: “Vrijwilligers hebben meer tijd om eens te praten.” En over de vrijwilliger die boeken rondbrengt: “De mevrouw van de boekenronde brengt voor mij de buitenwereld naar binnen.”

Een verpleegkundige zag een jonge vrijwilliger die elders vooral klusjes kreeg. Zij zag het anders: “Jij bent hier voor de mensen, zij hebben jou nodig.”

Een spelletje, een babbel, wat tijd. Meer hoeft het vaak niet te zijn. Foto © Vitas

2. Vertrek van de bewoner, niet van de activiteit

De onderzoekers keken vooral naar wat het contact met vrijwilligers losmaakt bij bewoners. Rust, plezier, veiligheid, nieuwsgierigheid, dankbaarheid. Zo verschuift de vraag van "wat moet er gedaan worden?" naar "welke ervaring willen we creëren?".

En niet elke bewoner wil hetzelfde. Een bewoonster is daar duidelijk in: “Ik ben rustig, ik heb geen nood aan lachen en doen.”

Voor haar is een rustig gesprek meer waard dan een volle namiddag animatie. Voor een ander is het net omgekeerd. Vraag het dus.

3. Bij een vrijwilliger hoeft een bewoner zich niet anders voor te doen

Een vrijwilliger is geen zorgverlener en geen familie. Net daardoor kan een bewoner vrijuit praten.

Een bewoner van 80 over de vrijwilliger die elke week langskomt: "Met hem kan ik bij wijze van spreken ruzie maken. Ik kan alles zeggen tegen hem. Dat is een opluchting. Ik moet me anders voordoen bij het zorgpersoneel."

Een bewoonster van 65 over haar vaste vrijwilligster: "Ik kan haar meer zeggen dan tegen mijn familie of de zorg."

4. Help, maar neem niet over

Goed bedoeld is niet altijd goed. Maakt een vrijwilliger het bloemstuk in plaats van de bewoner, dan ziet het er misschien mooier uit. Maar de bewoner verliest iets: een stukje eigenwaarde.

Een medewerker die elke dag met bewoners en vrijwilligers werkt, zegt het zo: “Ook al ziet het er niet perfect uit, ze hebben het zelf gedaan. En dat is zoveel waard.”

Ook grenzen horen erbij. De gids geeft een concreet voorbeeld: een vrijwilliger die zelf een tillift bedient. Dat is een zorghandeling die enkel personeel uitvoert, want het is riskant voor de vrijwilliger en voor de bewoner. Hoe je dat bespreekt zonder de vrijwilliger te kwetsen, noemt de gids "warm begrenzen".

5. Vrijwilligers willen weten of ze het goed doen

Ook vrijwilligers hebben iets nodig. In het onderzoek stelden ze steeds dezelfde vraag: "doe ik het wel goed?". Ze willen feedback, opvolging en erkenning.

Alice, die zelf vrijwilliger was, zegt het kort: vrijwilligers moeten weten dat ze niet gemist kunnen worden. "Zég het hen."

En er zijn er meer nodig. Pol, Germaine en Luc zetten zich al meer dan 25 jaar in voor bewoners. Waar vroeger twintig bewoners mee gingen wandelen, zijn dat er vandaag hooguit zeven. Ook het aantal vrijwilligers daalde. Wat hen vooral opvalt: "Jong komt er niet meer bij."

Wil je vrijwilliger worden in een woonzorgcentrum?

Je hoeft geen zorgopleiding te hebben. Volgens het magazine houden twee gedachten mensen het vaakst tegen: "ik ken het niet" en "ik kan het niet". Terwijl een paar uur per maand al een verschil kan maken.

Hugo, vrijwilliger in de cafetaria, zegt het in zijn eigen woorden: "Gewoon doen, want ge krijgt er ook veel voor terug hé."

Lees de verhalen in Van Binnenuit voor je begint.

Werk je in een woonzorgcentrum?

De inspiratiegids is gratis en zit vol materiaal dat je vandaag al kan gebruiken:

  • Storyweaving: een draaiboek voor een gesprek van 15 tot 30 minuten om te ontdekken wat bewoners van vrijwilligers verwachten

  • Vrijwilligersbingo: een speelse gesprekstool met twee bingokaarten, één over ervaringen en één over wensen

  • Vrijwilligersbevraging: een leidraad om je vrijwilligers te bevragen

  • BUSC-methode: een steekkaart om kort en warm feedback te geven

  • Tien bijlagen voor een duurzaam vrijwilligersbeleid, van werving tot warm begrenzen

Geen heldendaad. Gewoon er zijn

Een babbel. Een wandeling. De vierde man aan de kaarttafel. Het zijn kleine dingen, maar voor wie in een woonzorgcentrum woont, maken ze de dag.

Linda zet zich al dertien jaar samen met haar partner in voor bewoners. Zij vat het zo samen: "Het vraagt niets, maar het geeft alles."

Zin om het zelf te proberen? Zoek vrijwilligerswerk in een woonzorgcentrum bij jou in de buurt.

Tot binnenkort!

Bronnen

  • UCLL, Inspiratiegids Vrijwilligers in woonzorgcentra

  • UCLL, Van Binnenuit. Verhalen van mensen die het woonzorgcentrum mee(r) kleur geven

  • UCLL, projectpagina Vrije Wil

Met dank aan Yasmine Sterckx en Liesbet Van Vlasselaer van UCLL. Alle citaten komen uit het magazine Van Binnenuit.

← Lees een ouder artikel Tom Vandooren: wat Disney ons leert over vrijwilligersonthaal Lees een nieuwer artikel → Internationale Dag van de Vrijwilliger 2026: zo krijg je je UiTPAS-cadeau

Gerelateerde nieuws en verhalen

Vrijwilliger bij vijf organisaties: het verhaal van Marc

Vrijwilliger bij vijf organisaties: het verhaal van Marc

VrijwilligersorganisatiesVrijwilligersInspiratie en verhalenTips en best practices
Give a Day - Liam van de Voort 14 okt 2026

Marc Van der Schueren is vrijwilliger bij vijf organisaties in Aalst, van Digipunt tot het buurtcomité. Toch heeft hij slechts één vast moment per week in zijn agenda. Hoe houdt hij het behapbaar en leuk? Ontdek het inspirerende verhaal van Marc, zijn vijf praktische lessen én handige tips voor vrijwilligersorganisaties.

Vrijwilligerswerk met een beperking: het verhaal van Glenn

Vrijwilligerswerk met een beperking: het verhaal van Glenn

VrijwilligersorganisatiesVrijwilligersInspiratie en verhalenTips en best practices
Give a Day - Liam van de Voort 29 sep 2026

Na zijn ongeval zag Glenn vooral deuren sluiten, tot de Hersenletsel Liga hem vroeg: "Wat wil jij nog doen?" Dit is het inspirerende verhaal van hoe één eenvoudige vraag alles in beweging bracht. Ontdek Glenns verhaal en zijn 5 waardevolle adviezen voor organisaties om te focussen op mogelijkheden in plaats van beperkingen.

Van interesse naar inzet: vijf soorten vrijwilligers en wat ze nodig hebben

Van interesse naar inzet: vijf soorten vrijwilligers en wat ze nodig hebben

Lokale besturenVrijwilligersorganisatiesInspiratie en verhalenTips en best practices
Give a Day - Liam van de Voort 3 nov 2026

Een vrijwilliger vinden is één ding, maar hoe zorg je dat iemand met goesting en vertrouwen actief blijft? Arwen Vangilbergen deelt vijf unieke vrijwilligersprofielen uit de praktijk. Ontdek wat elk type precies nodig heeft en hoe je met gerichte begeleiding van eerste interesse naar een duurzame inzet gaat.

Wat we doen

  • Voor gemeentes
  • Voor vrijwilligersorganisaties
  • Voor scholen
  • Voor bedrijven
  • Vormingen & Masterclasses

Sociale teambuildings

  • Activiteiten in Antwerpen
  • Activiteiten in Gent
  • Activiteiten in Brussel
  • Activiteiten in Hasselt
  • Activiteiten in Leuven

Vrijwilligerswerk

  • Overzicht per gemeente
  • Partners
  • Leden
  • Lid worden
  • Vrijwilligerswerk widget

Over ons

  • Wat is Give a Day?
  • Contacteer ons
  • Nieuws & verhalen
  • Helpdesk

Blijf op de hoogte

Nieuwsbrief voor:
Organisaties
  • Organisaties
  • Gemeentes
  • Bedrijven
  • Bezig met zoeken...
  • Bezig met zoeken...

Copyright © 2026 Give a Day. Alle rechten voorbehouden. Algemene voorwaarden - Privacybeleid - Cookiebeleid - Sitemap

Vrijwilligen met